Lịch sử dân tộc Việt Nam là lịch sử của những cuộc đấu tranh kiên cường để bảo vệ độc lập, tự do và toàn vẹn lãnh thổ. Trải qua hàng nghìn năm dựng nước và giữ nước, dân tộc ta đã ghi dấu nhiều chiến công hiển hách, làm rạng danh non sông đất nước. Trong số đó, chiến thắng “Điện Biên Phủ trên không” vào tháng 12 năm 1972 là một trong những mốc son chói lọi, thể hiện rõ bản lĩnh, trí tuệ và ý chí quật cường của con người Việt Nam trong cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước.
Sau nhiều năm tiến hành chiến tranh xâm lược tại Việt Nam nhưng không đạt được mục tiêu, đế quốc Mỹ rơi vào thế bế tắc cả về quân sự lẫn chính trị. Trên bàn đàm phán tại Paris, Mỹ không thể khuất phục được lập trường kiên định của ta. Trong tình thế đó, Mỹ đã quyết định mở cuộc tập kích chiến lược bằng không quân quy mô lớn chưa từng có, mang mật danh “Linebacker II”, sử dụng hàng trăm lượt máy bay B-52 cùng nhiều loại vũ khí hiện đại khác, nhằm đánh phá ác liệt Hà Nội, Hải Phòng và một số địa phương trọng điểm ở miền Bắc. Âm mưu của Mỹ là “đưa miền Bắc trở về thời kỳ đồ đá”, làm lung lay ý chí chiến đấu của nhân dân Việt Nam và giành lợi thế trên bàn đàm phán.
Đêm 18 tháng 12 năm 1972, bầu trời Hà Nội rung chuyển bởi tiếng động cơ gầm rú của máy bay và tiếng bom nổ dữ dội. Trong suốt 12 ngày đêm liên tiếp, từ ngày 18 đến ngày 29 tháng 12, miền Bắc phải hứng chịu những trận mưa bom khốc liệt nhất trong lịch sử chiến tranh hiện đại. Phố Khâm Thiên, Bệnh viện Bạch Mai, Trường học, khu dân cư… bị tàn phá nặng nề; nhiều người dân vô tội đã ngã xuống trong đau thương và mất mát. Tuy nhiên, trước sự tàn bạo của kẻ thù, quân và dân ta không hề nao núng mà càng thêm căm phẫn, quyết tâm chiến đấu bảo vệ từng tấc đất, từng mái nhà của Tổ quốc.

Với sự chuẩn bị kỹ lưỡng, thế trận phòng không nhân dân được xây dựng chặt chẽ, kết hợp giữa lực lượng tên lửa, pháo cao xạ, không quân, radar và lực lượng dân quân tự vệ. Dưới sự lãnh đạo sáng suốt của Đảng và Bác Hồ kính yêu (dù Người đã đi xa), tinh thần “Không có gì quý hơn độc lập, tự do” tiếp tục soi đường cho toàn dân tộc. Bằng trí tuệ sáng tạo và lòng dũng cảm phi thường, quân đội ta đã nghiên cứu kỹ quy luật hoạt động của máy bay B-52, tìm ra cách đánh hiệu quả, biến những vũ khí tưởng chừng “bất khả xâm phạm” của Mỹ thành những “pháo đài bay” bị bắn hạ.
Trong từng đêm chiến đấu, bầu trời Hà Nội rực sáng bởi những loạt tên lửa phòng không, những chùm pháo cao xạ đan kín bầu trời. Nhiều máy bay B-52 lần lượt bị bắn rơi, có chiếc rơi ngay tại chỗ, có chiếc rơi xa ngoài biển. Hình ảnh xác máy bay Mỹ cháy rực giữa bầu trời đêm Hà Nội đã trở thành minh chứng hùng hồn cho sức mạnh của chiến tranh nhân dân Việt Nam. Cả thế giới kinh ngạc khi chứng kiến một đất nước nhỏ bé, còn nhiều khó khăn, lại có thể đánh bại lực lượng không quân hiện đại bậc nhất thế giới lúc bấy giờ.
Kết thúc 12 ngày đêm lịch sử, quân và dân ta đã bắn rơi hàng chục máy bay, trong đó có nhiều chiếc B-52, buộc Mỹ phải chấm dứt cuộc ném bom miền Bắc. Thất bại nặng nề này đã giáng một đòn quyết định vào ý chí xâm lược của đế quốc Mỹ, buộc họ phải quay trở lại bàn đàm phán và ký Hiệp định Paris năm 1973, cam kết tôn trọng độc lập, chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ của Việt Nam, đồng thời rút toàn bộ quân viễn chinh Mỹ về nước.
Chiến thắng “Điện Biên Phủ trên không” không chỉ mang ý nghĩa quân sự và chính trị to lớn mà còn có giá trị lịch sử sâu sắc. Đó là chiến thắng của trí tuệ con người trước vũ khí hiện đại, của lòng yêu nước trước sự tàn bạo và phi nghĩa. Chiến thắng ấy tiếp thêm niềm tin và sức mạnh cho nhân dân ta, tạo tiền đề vững chắc cho Đại thắng mùa Xuân năm 1975, giải phóng hoàn toàn miền Nam, thống nhất đất nước.
Ngày nay, đứng trước những đổi thay của thời đại, chúng ta càng thấm thía giá trị của hòa bình và độc lập. Chiến thắng “Điện Biên Phủ trên không” mãi mãi là biểu tượng sáng ngời của tinh thần bất khuất, ý chí kiên cường và lòng tự hào dân tộc. Thế hệ trẻ Việt Nam hôm nay cần khắc ghi những trang sử hào hùng ấy, sống có trách nhiệm với Tổ quốc, không ngừng học tập, rèn luyện và cống hiến để xây dựng đất nước ngày càng giàu mạnh, văn minh, xứng đáng với sự hy sinh to lớn của các thế hệ cha anh đi trước.



